Overblog Suivre ce blog
Editer l'article Administration Créer mon blog

21 Οκτωβρίου   Γιορτάζουν:  Ούρσουλα, Σωκράτης, Χριστόδουλος
 

 

• 1520 - Ο πορτογάλος θαλασσοπόρος Μαγγελάνος ανακαλύπτει τον πορθμό μεταξύ Νότιας Αμερικής και του νησιού της Γης του Πυρός, που συνδέει το νότιο Ατλαντικό με το νότιο Ειρηνικό

• 1805 - Ο ναύαρχος Οράτιος Νέλσον, επικεφαλής του αγγλικού ναυτικού, καταναυμαχεί τους ηνωμένους στόλους Ισπανίας και Γαλλίας στο Τραφάλγκαρ, αλλά πίπτει επί του πεδίου της μάχης!

• 1825 - Δημοσιεύεται για πρώτη φορά στη «Γενική Εφημερίδα της Ελλάδος» το ποίημα του Διονυσίου Σολομού «Ύμνος εις την Ελευθερία», που μετά την απελευθέρωση θα γίνει ο Εθνικός Ύμνος της χώρας.

• 1833 - Γεννιέται ο Άλφρεντ Μπέρνχαρντ Νόμπελ, επιχειρηματίας και φιλάνθρωπος, που αθλοθέτησε τα ομώνυμα βραβεία. [θαν. 10/12/1896]

• 1879 - Δοκιμάζεται από τον Τόμας Έντισον ο πρώτος ηλεκτρικός λαμπτήρας (διήρκεσε 13½ ώρες προτού σβήσει)

• 1907 - Γεννιέται ο Νίκος Εγγονόπουλος, ζωγράφος και ποιητής, ο κυριότερος εκφραστής του σουρεαλισμού στη χώρα μας. [θαν. 31/10/1985]

• 1912 - Απελευθέρωση της Πρέβεζας από τον ελληνικό στρατό

• 1917 - Γεννιέται ο Ντίζι Γκιλέσπι, αμερικανός τρομπετίστας της τζαζ, από τους δημιουργούς του επαναστατικού μουσικού ρυθμού της δεκαετίας του '50 «be-bοp». [θαν. 6/1/1993]

• 1918 - Πραγματοποιείται το πρώτο εργατικό συνέδριο στην Ελλάδα, στο φουαγιέ του «Βασιλικού Θεάτρου» στην Αθήνα, που θα οδηγήσει στην ίδρυση της ΓΣΕΕ. Η πρώτη Εκτελεστική Επιτροπή απαρτίζεται από τους Α. Μπεναρόγια, Ε. Ευαγγέλου, Ηλ. Δελαζάνο, Ε. Μαχαίρα.

• 1931 - Οι Κύπριοι εξεγείρονται κατά της βρετανικής αποικιοκρατίας και ζητούν την ένωση με την Ελλάδα. (Οκτωβριανή Εξέγερση)

• 1931 - Πεθαίνει  Άρθουρ Σνίτζλερ, αυστριακός θεατρικός συγγραφέας. («Το γαϊτανάκι του έρωτα») [γεν. 15/5/1862]

• 1945 - Οι γυναίκες στη Γαλλία αποκτούν δικαίωμα ψήφου

• 1945 - Ο Χουάν Περόν παντρεύεται την Εύα

• 1948 - Στην Ουάσιγκτον γίνεται η πρώτη επίδειξη αποστολής τηλεομοιοτυπίας, γνωστότερης ως φαξ.

• 1952 - Από τη Μόσχα, ο Γενικός Γραμματέας του παράνομου τότε ΚΚΕ, Νίκος Ζαχαριάδης, λέει το περίφημο: «Τι Πλαστήρας, τι Παπάγος… άσπρος σκύλος, μαύρος σκύλος, ούλοι οι σκύλοι μια γενιά!».

• 1959 - Ανοίγει τις πύλες του το Μουσείο Γκουγκενχάιμ, στη Νέα Υόρκη

• 1969 - Πεθαίνει  Τζακ Κέρουακ, αμερικανός συγγραφέας, εμβληματική μορφή του κινήματος των «μπίτνικς». [γεν. 12/3/1922]

• 1984 - Πεθαίνει  Φρανσουά Τριφό, γάλλος σκηνοθέτης. [γεν. 6/2/1932]

 

 

 

Νίκος Εγγονόπουλος

(1907 – 1985)

 

Τεχνίτης του χρωστήρα και του στίχου, ένας από τους συνεπέστερους εκπροσώπους του Υπερρεαλισμού στην Ελλάδα. Γεννήθηκε στην Αθήνα στις 21 Οκτωβρίου 1907 και πέρασε τα μαθητικά του χρόνια (1919-1927) εσωτερικός σε σχολείο του Παρισιού. 

Στην Αθήνα επέστρεψε το 1927 για να υπηρετήσει τη θητεία του ως ακροβολιστής στο 1o Σύνταγμα Πεζικού. Απολύθηκε το 1928 κι εργάστηκε ως το 1930 ως μεταφραστής σε τράπεζα και ως γραφέας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Παράλληλα, φοιτούσε σε Νυχτερινό Γυμνάσιο. 

Από το 1930 έως το 1933 εργάστηκε ως σχεδιαστής στη Διεύθυνση Σχεδίων Πόλεως του Υπουργείου Δημοσίων Έργων. Το 1932 γράφτηκε στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών με δάσκαλο τον Κωνσταντίνο Παρθένη, ενώ φοίτησε στο εργαστήριο του Φώτη Κόντογλου και γνωρίστηκε με τον Γιάννη Τσαρούχη και τον Δημήτρη Πικιώνη. 

Το 1939 πραγματοποιεί την πρώτη του ατομική έκθεση. Με επιρροές από τo μεταφυσικό κόσμο του Ντε Κίρικο και την υπερβατικότητα της βυζαντινής τέχνης προσπαθεί να εκφράσει την παγκοσμιότητα του ελληνισμού, μέσα από την πολυσημία της σουρεαλιστικής γραφής. 

Ένα χρόνο νωρίτερα είχε εκδώσει την πρώτη του ποιητική συλλογή με τον χαρακτηριστικό τίτλο «Μην ομιλείτε εις τον οδηγόν», η οποία προκάλεσε εντονότατες αντιδράσεις κι έλαβε τις διαστάσεις φιλολογικού σκανδάλου. Μερίδα των κριτικών τον ειρωνεύτηκε, όπως και τον Εμπειρίκο άλλωστε, θεωρώντας τη γραφή του πνευματικό παιγνίδι χωρίς βαθύτερο αντίκρισμα. 

Μοναδικός του υπερασπιστής υπήρξε ο επίσης υπερεαλιστής Ανδρέας Εμπειρίκος. Του έγραφε: «Νικόλαε Εγγονόπουλε, σε αυτόν τον κόσμο δύο είναι τα μεγαλύτερα και πιο πολύτιμα στοιχεία, ο Έρωτας και το Σπαθί. Όλα τα άλλα έρχονται κατόπιν και τελευταίο από όλα η κριτική. Είσαι πραγματικά μεγάλος ποιητής, άσε λοιπόν οι άλλοι να λένε ότι θέλουν». 

Το 1941 πολέμησε στο Αλβανικό μέτωπο και αιχμαλωτίσθηκε από τους Γερμανούς. Μεταφέρθηκε σε στρατόπεδο εργασίας, απ' όπου δραπέτευσε και επέστρεψε στην Αθήνα με τα πόδια.  

Το 1944, με νωπές τις αναμνήσεις του πολέμου, παρουσιάζει τον «Μπολιβάρ», την κορυφαία στιγμή της ποίησής του. Μέσα από τη μορφή του Σιμόν Μπολιβάρ, του απελευθερωτή της Νότιας Αμερικής από τους Ισπανούς, ο Εγγονόπουλος δίνει το διαχρονικό πρότυπο του αγωνιζόμενου ανθρώπου, χωρίς τους περιορισμούς φυλής, χώρας ή εποχής. Σύμφωνα με τον επιγραμματικό χαρακτηρισμό του κριτικού Ανδρέα Καραντώνη, το μακροσκελές αυτό ποίημα αποτελεί τον «Ύμνο εις την Ελευθερία» της γενιάς του '30. 

Το 1945 ξεκίνησε πανεπιστημιακή καριέρα στο ΕΜΠ ως βοηθός στην έδρα Διακοσμητικής και Ελευθέρου Σχεδίου. Το 1969 έγινε καθηγητής στην έδρα Ελεύθερου Σχεδίου και εντεταλμένος στην έδρα Γενικής Ιστορίας της Τέχνης.  Η ακαδημαϊκή του σταδιοδρομία έληξε το 1973 με τη συνταξιοδότησή του. 

Το 1958 του απονεμήθηκε το πρώτο Κρατικό Βραβείο Ποίησης για την ποιητική του συλλογή «Εν Ανθηρώ Ελληνι Λόγω», ενώ το 1966 τιμήθηκε για το ζωγραφικό του έργο με το Χρυσό Σταυρό του Γεωργίου Α'. Το 1979 θα του απονεμηθεί εκ νέου το Κρατικό Βραβείο Ποίησης για την ποιητική του συλλογή «Στην κοιλάδα με τους ροδώνες». 

Πέθανε στις 31 Οκτωβρίου 1985 από ανακοπή καρδίας. Η κηδεία του έγινε δημοσία δαπάνη στο Α' Νεκροταφείο Αθηνών. Η καλλιτεχνική δημιουργία τού Νίκου Εγγονόπουλου τοποθετείται στην πρωτοπορία του ελληνικού υπερρεαλισμού. Βασικά χαρακτηριστικά του έργου του αποτέλεσαν η ιδιότυπη χρήση της δημοτικής γλώσσας και οι συμβολικές μορφές του, μέσω των οποίων πρόβαλε το αίτημα για μια ελληνοκεντρική σουρεαλιστική ποίηση και μια νέα έκφραση ελληνικότητας. 

Ποιήματα του Νίκου Εγγονόπουλου έχουν μεταφρασθεί σε πολλές γλώσσες του κόσμου. Επιπλέον, έχουν μελοποιηθεί από τον Μάνο Χατζιδάκι, τον Αργύρη Κουνάδη και τον Νίκο Μαμαγκάκη.

Βασική Εργογραφία
– Ποιήματα (εκδόσεις «Ίκαρος»)
– Στην κοιλάδα με τους ροδώνες (εκδόσεις «Ίκαρος»)
– Πεζά Κείμενα (εκδόσεις «Ύψιλον»)
 
Δισκογραφία
– Ο Εγγονόπουλος διαβάζει Εγγονόπουλο («Λύρα»)

 

 

Tag(s) : #Για να μη ξεχνάμε 10

Partager cet article

Repost 0